You are currently viewing Witaminy

Witaminy

Do zachowania zdrowia jest potrzebne kilka elementów. W tym również zawiera się dieta. Trenując często patrzymy na ilość białka, tłuszczy, węglowodanych. Składniki których potrzebujemy się w tym nie zamykają. Nasz organizm potrzebuje jeszcze witamin. Bez nich zachować zdrowie byłoby niezwykle trudne.

Co to jest?

Witaminy są związkami organicznymi. Dzięki nim nasze ciało może normalnie funkcjonować. Witaminy biorą udział w tworzeniu hormonów, krwinek, przeciwciał. Biorą również udział w odbudowywaniu uszkodzonych tkanek i budowaniu materiału genetycznego.

Skąd je brać?

W większości nasz organizm ich nie wytwarza. Znajdują się one w jedzeniu. Istotne dla naszego zdrowia jest, co jemy.

Podział

Witaminy dzielą się na:

  1. rozpuszczalne w wodzie, które muszą być na bieżąco dostarczane przez pożywienie:

2. rozpuszczalne w tłuszczach, które mogą się przechowywane w tkance tłuszczowej i w wątrobie:

Zarówno ich nadmiar jak i niedobór może prowadzić do chorób.

Witamina A (retinol)

Ma ona podstawowe znaczenie dla wzroku. Zapobiega występowanie kurzej ślepocie. Zalecana ludziom, którzy siedzą długo przed ekranami. Wpływa również na wygląd skóry, syntezę białek, hormonów tarczycy. Utrzymuje w zdrowiu błony śluzowe. Zwiększa odporność na zakażenia. Najwięcej tej witaminy można znaleźć w: marchewkach, tranie, wątróbce, szpinaku, dynie, serach żółtych, mango, sałacie, koperku, pomidorach.

Suche i łamliwe włosy. Kruche i wolno rosnące paznokcie są objawami niedoborem witaminy A. Brak tej witaminy może prowadzić do pogorszenia wzroku, hamowania wzrostu, przesuszenia skóry, zmęczenia, bezpłodności, braku apetytu, stanów zapalnych dziąseł. Nadmiar jej w organizmie może prowadzić do wypadania włosów, wymioty, nudności, bóle głowy, zażółcenie skóry, powiększenie wątroby i śledziony,

Witamina B1 (tiamina)

Wspomaga proces wzrostu. Działa uśmierzająco na ból. Przyspiesza gojenie się ran. Gdy mamy tej witaminy mniej w organizmie, komary bardziej nas „lubią”. Witaminę możemy znaleźć w drożdżach, ziemniakach, orzechach laskowych, fasoli suszonej, szynce wieprzowej.

Niedobór witaminy prowadzi do niewydolności krążenia, nudności, biegunki. Wysoki poziom witaminy B1 przyczynia się do zawrotów głowy, zmęczenia, drżenia mięśni, duszności, nudności, reakcji alergicznych, nadmiernej potliwości, osłabienia.

Witamina B2 (ryboflawina)

Ważna jest dla prawidłowej pracy układu nerwowego i dla wzroku. Utrzymuje w zdrowiu błony śluzowe. Dzięki niej jest możliwe wydalanie adrenaliny z nadnercza. Osoby żyjące w stresie potrzebują jej większą ilość. Można ją zdobyć w migdałach, jajkach, grzybach, chudym serze, rybach, grochu, wołowinie, fasoli, małżach, orzechach.

Jej niedobór prowadzi do utraty masy ciała, zapalenia spojówek, niedokrwistość. Jej nadmiar prowadzi do nudności i wymiotów.

Witamina B3 (niacyna)

Pomaga w regulacji poziomu cukru we krwi i poziomu cholesterolu. Wpływa na wygląd skóry. Reguluje przepływ krwi w naczyniach. Współdziała ona w syntezie hormonów płciowych. Nadmiar cukru w diecie powoduje jej spadek. Witaminę tę można znaleźć w orzechach, wątróbce, tuńczyku, łososiu, migdałach, pomidorach.

Jaj braki mogą objawiać się zaczerwienieniem skóry, biegunkami, zaburzeniem pamięci, zapalenia nerwów, bólów głowy, bezsenności. Jej nadmiar prowadzi do podniesienia poziomu glukozy we krwi, uszkodzenia wątroby. Mogą pojawić się dolegliwości skórne w postaci swędzenia, pieczenia.

Witamina B5 (kwas pantotenowy)

Witamina ma duże znaczenie w regeneracji komórek skóry i błon śluzowych. Uczestniczy ona w wytwarzaniu przeciwciał. Reguluje poziom kwasów tłuszczowych i cholesterolu. Wspomaga proces pigmentacji włosów. Osoby żyjące w stresie, ciężko pracujące i uprawiające sport, powinny przyjmować jej większą ilość. Witaminę można spotkać w orzechach, krabach, jajkach, rybach, pestkach słonecznika.

Niedobór tej witaminy prowadzi do osłabienia, bólów brzucha i głowy, wymiotów, mdłości, zmian w skórze, sztywność stawów, skurcze ramion i nóg, kłopoty ze wzrokiem, siwienie, zmian w pęknięć w skórze. Nadmiar witaminy B5 prowadzi do biegunki. Może również prowadzić do powstawania kamicy żółciowej lub moczowej.

Witamina B6 (pirydoksyna) 

Uczestniczy ona w tworzeniu przeciwciał i podnosi odporność organizmu. Jest kluczowym elementem w produkcji hormonów i czerwonych krwinek. Spotkać ją możemy w wątróbce, awokado, kurczaku, rybach, bananach, orzechach włoskich.

Niedobór prowadzi do zapaleń skóry, bezsenności, apatii, nadmiernego pocenia. Nadmiar jej prowadzi do lekkich zaburzeń neurologicznych.

Witamina B9 (kwas foliowy)

Pełni dużą funkcję podczas produkcji czerwonych ciałek krwi. Przy udziale witaminy B9 powstaje hormon szczęścia – serotonina. Kwas foliowy znajduje się w wątróbce, szpinaku, sałacie, szparagach, brokułach.

Niedobór może prowadzić do zaburzeń rozwoju w czasie ciąży, trudności w zasypianiu, słaby wzrost, problemy z trawieniem, niedożywienia, osłabienia organizmu, utraty apetytu, bólów głowy. Jej nadmiar prowadzi do alergicznych zmian odczynów skórnych.

Witamina B12 (kobalamina)

Uczestniczy w produkcji czerwonych komórek krwi, tworzeniu materiału genetycznego. Jest ona bardzo ważna w funkcjonowaniu układu nerwowego. Zapobiega ona anemii. Witaminę B12 możemy spotkać w ostrygach, rybach, mięsie, mleku.

Niedobór prowadzi do zaburzeń żołądkowo-jelitowych, braku apetytu, depresji, niemiłego zapachu ciała. Jej nadmiar prowadzi do objawów przy uczuleniu.

Witamina C (kwas askorbinowy)

Witamina jest ważna przy produkcji kolagenu i białek w organizmie. Wzmacnia układ odpornościowy. Wspomaga przemianę tłuszczów i cholesterolu. Można ją znaleźć w papryce czerwonej, czarnej porzeczce, brukselce, cytrynach, poziomkach, pomarańczach, cytrynach, truskawkach, kiwi, pomidorach, kapuście.

Jej niedobór prowadzi do zwiększonej łamliwości kości, wolniejszej regeneracji ran, zmniejszeniu odporności, bóle mięśniowe, brak apetytu, apatia. Nadmiar skutkuje tworzenie się kamieni w drogach moczowych.

Witamina D (kalcyferol)

Ma ogromne znaczenie w budowie kości i zębów. Wspomaga układ nerwowy. Zapobiega stanom zapalnym skóry. Reguluje wydzielanie insuliny. Możemy spotkać ją w tranie, rybach, mleku, śmietanie, żółtkach, wątróbce.

Niedobór prowadzi do krzywicy i problemów z kośćmi, dolegliwości nerwicowych, bezsenności. Nadmiar jej prowadzi do nudności, biegunki, braku apetytu, senności, bólów szczęk, stawów, mięśni, głowy.

Witamina E (tokoferol)

Zapobiega ona powstawaniu miażdżycy, chorób nowotworowych. U mężczyzn jest niezbędna do prawidłowej produkcji spermy. Tę witaminę zawierają banany, jaja, mleko, migdały, oliwa, sałata.

Niedobór witaminy E prowadzi do bezpłodności, osłabienia koncentracji, rozdrażnienia, pogorszenia wzroku. Nadmiar może wywołać bóle głowy, osłabienie mięśni.

Witamina H (biotyna)

Wytwarzana jest ona przez bakterie żyjące w przewodzie pokarmowym człowieka. Bierze udział w metabolizmie białek i tłuszczów. Można ją spotkać w wątróbce, orzechach, pomidorach, rybach, marchwi, grzybach, migdałach.

Niedobór prowadzi do zmian skórnych, bólów mięśniowych, osłabienia, podwyższenia poziomu cholesterolu. Nadmiar może prowadzić do bólów mięśniowych, nudności, złego samopoczucia, wymiotów.

Witamina K (filochinan)

Z zdrowych osób witamina jest produkowana przez florę bakteryjną jelit. Uczestniczy w formatowaniu tkanki kostnej. Ma właściwości przeciwbakteryjne. Działa przeciwbólowo. Znajduje się ona w szpinaku, brokułach, brukselce, cukinii, ogórkach.

Jej niedobór przejawia się wydłużonym czasem krzepnięcia krwi. Nadmiar źle wpływa na pracę wątroby. Mogą także pojawić się poty i uczucie gorąca.

Minerały

Źródła:
Podane informacje były zaczerpnięte z książki leksykon zdrowia „ jak interpretować wyniki badań lekarskich”.